امر به معروف؛ سیره عملی امامان

 

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در اصفهان، حجت الاسلام سید نعمت‌الله صالح شامگاه ۶ مهرماه در همایش بزرگ امر به معروف و نهی از منکر شهرستان شهرضا که در مجموعه فرهنگی تالار فجر این شهرستان برگزار شد، عنوان کرد: هر انسان عاقلی با هر دین و مذهبی و حتی انسانهای بی دین، مسأله امر به معروف و نهی از منکر به معنای عام آن یعنی احساس مسؤولیت در برابر جامعه و لزوم تلاش برای رفع نواقص و ترویج خوبیها را ضروری می‌دانند.

وی ادامه داد: انسان موجودی اجتماعی است، بنابراین اعمال همه افراد در زندگی دیگران اثرگذار است، به همین دلیل اگر یک فرد فاسد در جامعه باشد دیگران را هم فاسد می‌کند و اگر این روند ادامه داشته باشد، تمام جامعه به فساد کشیده می‌شود؛ بنابراین هر فردی باید برای اصلاح خود و دیگران تلاش کند تا رفتار خوب دیگران در زندگی او هم اثرگذار باشد، به همین دلیل امر به معروف و نهی از منکر افزون بر توجیه قرآنی و حدیثی، توجیه عقلانی نیز پیدا می‌کند، به همین دلیل پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) هم برای توجیه این فریضه، جامعه را به یک کشتی مثال می‌زنند که اگر یک نفر آن را سوراخ کند و دیگران با او مقابله نکنند، تمام آنها غرق می‌شوند.

رییس حوزه علمیه مدینه العلم شهرضا تصریح کرد: آیات و روایاتی که درباره امر به معروف و نهی از منکر وارد شده‌اند دو گروه هستند، دسته اول آیاتی هستند که بر وجوب و ضرورت انجام امر به معروف و نهی از منکر به عنوان یک واجب الهی تأکید دارند؛ شیخ حر عاملی در کتاب وسائل الشیعه ۸۰ باب را به امر به معروف و نهی از منکر اختصاص داده‌اند که نشان از اهمیت آن در فقه اسلامی است؛ در گذشته، امر به معروف و نهی از منکر در کتب فقهی در احکام عملیه و جزء باب جهاد مطرح شده است، این مسأله نشان می‌دهد که برای ادای این فریضه الهی تنها تذکر زبانی یا یادآوری خطای یک فرد کافی نیست و برای اجرای امر به معروف و نهی از منکر باید از موضع اقتدار وارد شویم.

حجت الاسلام صالح ادامه داد: به عقیده حضرت علی(علیه السلام) جایگاه سایر واجبات در برابر امر به معروف و نهی از منکر همانند آب دهان در برابر دریا است، زیرا وقتی این واجب الهی اجرا شد، سایر واجبات نیز اجرا می‌شود؛ برای جهاد در برابر دشمنان خدا پشتوانه‌های زیادی لازم است که تنها در پرتو اجرای امر به معروف و نهی از منکر فراهم می‌شود و سایر واجبات نظیر نماز هم وقتی به خوبی در جامعه اجرا می‌شود که قبل از آن این فریضه به خوبی در جامعه اجرا شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود، اظهار کرد: گروه دیگری از آیات و روایات اسلامی که درباره فریضه امر به معروف و نهی از منکر وارد شده مربوط به وعده عذاب الهی به اقوام و گروه‌هایی است که این فریضه را ترک کرده و نسبت به اجرای آن بی‌تفاوت بوده‌اند، پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) به صراحت می‌فرماید اقوامی که اجرای این فریضه را به دیگران واگذار کرده و برای اجرای آن احساس مسؤولیت نمی‌کنند، باید منتظر عذاب الهی باشند.

*نخستین آمر به معروف و ناهی از منکر

امام جمعه موقت شهرضا گفت: پروردگار متعال در آیه «إِنَّ اللَّهَ یَأمُرُ بِالعَدلِ وَالإِحسانِ وَإیتاءِ ذِی القُربى وَیَنهى عَنِ الفَحشاءِ وَالمُنکَرِ وَالبَغیِ ۚ یَعِظُکُم لَعَلَّکُم تَذَکَّرونَ» خود را به عنوان نخستین آمر به معروف و ناهی از منکر معرفی می‌کند، بنابراین انجام این فریضه اقدام قابل توجهی است که خداوند برای اجرا و اقامه آن پیشقدم شده است؛ در مرحله بعد، با توجه به آیه« الَّذینَ یَتَّبِعونَ الرَّسولَ النَّبِیَّ الأُمِّیَّ الَّذی یَجِدونَهُ مَکتوبًا عِندَهُم فِی التَّوراهِ وَالإِنجیلِ یَأمُرُهُم بِالمَعروفِ وَیَنهاهُم عَنِ المُنکَرِ وَیُحِلُّ لَهُمُ الطَّیِّباتِ وَیُحَرِّمُ عَلَیهِمُ الخَبائِثَ وَیَضَعُ عَنهُم إِصرَهُم وَالأَغلالَ الَّتی کانَت عَلَیهِم ۚ فَالَّذینَ آمَنوا بِهِ وَعَزَّروهُ وَنَصَروهُ وَاتَّبَعُوا النّورَ الَّذی أُنزِلَ مَعَهُ ۙ أُولٰئِکَ هُمُ المُفلِحونَ»، پیامبر اسلام به عنوان دومین آمر به معروف و ناهی از منکر معرفی شده است بنابراین افرادی که در این مسیر تلاش می‌کنند باید به خود افتخار کنند زیرا در راهی قدم گذاشته‌اند که خداوند و پیامبر آغاز کننده آن بوده‌اند.

حجت الاسلام صالح با اشاره به آیه «الَّذینَ إِن مَکَّنّاهُم فِی الأَرضِ أَقامُوا الصَّلاهَ وَآتَوُا الزَّکاهَ وَأَمَروا بِالمَعروفِ وَنَهَوا عَنِ المُنکَرِ ۗ وَلِلَّهِ عاقِبَهُ الأُمورِ» عنوان کرد: در مرحله بعد از خداوند و پیامبر(ص)، حاکمان و دولتمردان صالح باید برای اجرای این فریضه اقدام کنند که مصداق بارز این افراد ائمه طاهرین(ع) هستند، امر به معروف و نهی از منکر به عنوان یکی از مهمترین واجبات الهی است که اقامه سایر واجبات مشروط به اجرای ان شده است، اجرای این فریضه به عنوان بخشی از سیره عملی همه امامان بوده است.

*چهارمین مرتبه از آمران به معروف و ناهیان از منکر

وی با اشاره به آیه «وَ لْتَکُن مِّنکُمْ أُمَّهٌ یَدْعُونَ إِلىَ الخَْیرِْ وَ یَأْمُرُونَ بِالمَْعْرُوفِ وَ یَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنکَرِ وَ أُوْلَئکَ هُمُ الْمُفْلِحُون» اظهار کرد: چهارمین مرتبه از آمران به معروف و ناهیان از منکر، هیأتها و سازمانهایی هستند که برای اجرای این فریضه مأموریت گرفته‌اند، این آیه ضرورت وجود مجموعه‌ای هماهنگ و منسجم برای اقامه امر بع معروف و نهی از منکر را الزامی کرده‌ است، بسیاری از فقهای گذشته نیز بر لزوم تشکیل وزارتخانه امر به معروف و نهی از منکر تأکید داشته‌اند؛ البته باید تلاش کنیم تا افراد صالح به عنوان مسؤولان امر به معروف و نهی از منکر انتخاب و معرفی شوند.

امام جمعه موقت شهرضا در بخش دیگری از سخنان خود، عنوان کرد: خداوند در قرآن کریم ۲۵ پیامبر را از مجموع ۱۲۴ هزار پیامبر معرفی کرده است، اما در ذکر نام تأکید بر بیان اوصاف آنها این افراد تساوی را رعایت نکرده است علت این مسأله آن است که انبیای الهی به درجات و مراتب مختلفی برای اقامه فریضه امر به معروف و نهی از منکر تلاش کرده‌اند؛ پیامبری مانند حضرت ابراهیم(ع) بارها در قرآن کریم مورد ستایش قرار گرفته است زیرا ایشان تلاش کردند تا مردم بت‌پرستی را ترک و به خداپرستی گرایش داشته باشند، آن حضرت در این راه از تحمل هیچ رنج و تلاشی فروگذار نکردند اما پیامبری مانند حضرت یونس به دلیل اینکه استقامت ابراهیمی در وجود آو نبود، پس از مدت کوتاهی قوم خود را نفرین و آن محل را ترک کرد.

حجت الاسلام صالح تصریح کرد: همه مراجع شیعه از بدو غیبت کبری تاکنون مورد احترام هستند اما باید ببینیم وجود چه کسی برای اجرای احکام اسلامی و اجرای فریض الهی از جمله امر به معروف و نهی از منکر مهمترین و اثرگذارتر است، در زمان ما بعد از حضرت امام خمینی(ره) وجود مقام معظم رهبری بیشترین اثر را برای اجرای احکام دینی دارد و به همین دلیل باید وجود و اعمال ایشان هم بیشتر مورد توجه باشد.

وی اضافه کرد: در بین صحابه حضرت علی ابوذر غفاری از جایگاه ممتازی برخوردار است زیرا ایشان در برابر حاکم ظالم زمان فریاد عدالتخواهی سردادند و به همین دلیل حضرت علی(ع) نیز از شخصیت او تجلیل فرمودند؛ برخی افراد می‌گویند چرا رهبری همه امور را بیان نمی‌فرمایند، در پاسخ این افراد باید گفت، حضرت علی(ع) هم گاهی در برابر برخی مسائل سکوت می‌کردند اما وقتی یارانشان آن مسأله را ابراز می‌کردند آن حضرت آنها را تأیید می‌فرمودند، همه ما در برابر رویدادهای اجتماعی مسؤولیت داریم.

امام جمعه موقت شهرضا با اشاره به نزدیک شدن ایام محرم و عزاداری شهیدان کربلا، عنوان کرد: واقعه کربلا یکی از مهمترین مصادیق اجرای فریشه امر به معروف و نهی از منکر است، یکی از نخستین اقدامات امام حسین(ع) خرید اراضی اطراف کربلا بود چون می‌خواستند در زمینی که مالک آن هستند سکونت داشته و نماز را اقامه کنند، ایشان در صبح روز عاشورا فرمودند هر کسی به دیگران بدهکار است از مجلس ما خارج شود، همه این اقدامات مصادیق بارز اقامه فریضه امر به معروف و نهی از منکر در جامعه است؛ در زمان امام هادی(ع) و امام عسگری(ع) که سختترین دوران حیات شیعه بود و متوکل عباسی به هر طریق ممکن برای مبارزه با شیعه تلاش می‌کرد، امام هادی(ع) شیعیان را به زیارت مرقد مطهر امام حسین(ع) تشویق می‌فرمودند.

حجت الاسلام صالح اضافه کرد: در زمان ما هم شرایط حساسی ایجاد شده که باید با اقامه فریضه امر به معروف و نهی از منکر در برابر مفاسد آن ایستادگی کرد، دشمنان قسم خورده اسلام و انقلاب برای نابودی دین و نظام اسلامی متحد شده و با تمام ابزارهای خود وارد عمل شده‌اند زیرا آنان از این حکومت ضربه خورده‌اند به همین دلیل در این زمیان تقویت حکومت اسلامی برای همه یک تکلیف اساسی است، بر اساس رایات اسلامی که خود را در یاری امام معصوم یا ولی خدا به خواب بزند با چکمه دشمنان از خواب بیدار می‌شود.

 

امام جمعه شهرضا گفت: مسأله جهادکبیر به جهاد نظامی محدود نمی‌شود، در بخش مسائل اجتماعی و اقتصادی هم نیازمند تبیین ضرورتهای جهادکبیر هستیم؛ بدترین آفت جامعه آن است که عده‌ای از افراد منکرات را در جامعه ترویج می‌کنند و دیگران نیز با توجیهات مختلف و برای مصالح مادی در برابر آن سکوت می‌کنند، کدام یک از مراجع تقلید اجازه داده‌اند که دختران جوان در برابر مردان موسیقی اجرا کنند، اگر چنین اجازه‌ای صادر نشده پس چرا در برخی مجالس این اعمال را مرتکب می‌شوید؟

حجت الاسلام صالح تأکید کرد: ما نباید کاری کنیم که اقدامات ما دشمن را به انچه می‌خواهد برساند، ما باید برای حفظ دین و نظامی که بر اساس اصول دینی استوار شده امر به معروف و نهی از منکر کنیم و با روحیه جهادی وارد صحنه شویم.

لینک خبر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

پنج + 12 =